Moet ik (nu) een PensioenOvereenkomst voor Zelfstandigen (POZ) afsluiten?

Omdat we bovenstaande vraag de laatste weken steeds vaker te horen kregen van klanten en boekhouders, zijn we wat dieper gaan graven in deze nieuwe vorm van pensioenopbouw en hebben we getracht om deze complexe materie vereenvoudigd weer te geven. Vereenvoudigd betekent uiteraard dat onze calculaties niet (voor iedereen) voor 100% kloppen. Maatwerk blijft de leuze! Maar, vereenvoudigd betekent ook dat je een bruikbare leidraad hebt om de situatie op voorhand min of meer te kunnen inschatten.

Een voorbeeld om van te vertrekken.

Për Hazard is een gehuwde man. Hij is geboren op 01/08/1971 en begon als 27-jarige (1998) met zijn zelfstandige activiteit (eenmanszaak). Kortweg: halverwege zijn loopbaan.

Vanaf dag één heeft hij ieder jaar aan pensioenopbouw gedaan via een Vrij Aanvullend Pensioen voor Zelfstandigen. De actuele spaarreserve van deze polis bedraagt op 01/01/2018 € 35 000,00. Verder heeft hij geen andere reserves in 2e pijler. Për denkt eraan op pensioen te gaan op 01/09/2038 (67 jaar) en wil op 01/08/2018 een POZ afsluiten.

De drie vragen die wij stelden:

  • Wat is zijn reserve VAPZ op pensioenleeftijd? (kolom 2)
  • Welke jaarpremie kan hij storten in POZ, als de VAPZ-premie geoptimaliseerd is? (kolom 3)
  • Welke reserve kan hij nog maximaal opbouwen in POZ? (kolom 4)

Uiteraard hangen de antwoorden af van zijn gecorrigeerd inkomen (kolom 1) en de vernieuwde 80%-regel voor POZ.

Onze resultaten.

Om u grosso modo een beeld te geven of/wanneer een POZ interessant is voor Për, hebben we een achttal berekeningen gemaakt. Zij bevatten enkel jaarlijkse spaarpremies, zonder bijkomende waarborgen.

Dit zijn de uitkomsten:

Kolom 1 Kolom2 Kolom 3 Kolom 4
Gecorrigeerd inkomen Reserve VAPZ op 67 jaar Jaarpremie POZ Reserve POZ op 67 jaar
€ 27 500,00 € 88 591,00 € 141,02 € 2 893,60
€ 30 000,00 € 92 947,76 € 619,23 € 12 577,50
€ 32 500,00 € 97 304,19 € 1 087,76 € 22 094,01
€ 35 000,00 € 101 660,63 € 1 556,31 € 31 610,99
€ 37 500,00 € 106 017,70 € 2 024,85 € 41 127,74
€ 40 000,00 € 108 645,85 € 2 578,45 € 52 372,12
€ 42 500,00 € 108 645,85 € 3 261,48 € 66 245,30
€ 45 000,00 € 108 645,85 € 3 944,50 € 80 118,48

Je ziet dat, in Për zijn situatie, een POZ aantrekkelijk begint te worden vanaf een gecorrigeerd inkomen van € 32 500,00. Uiteraard betekent dit niet dat het niet kan afgesloten worden voor lagere inkomens, maar de opbouw en fiscale aftrekbaarheid blijven dan toch eerder beperkt! De redenen om een POZ te nemen liggen dan ook op andere vlakken: “superoptimalisatie”, geen beperking van premie binnen de 80%-regel, de eventuele optie backservice en/of de mogelijkheid om op het eindkapitaal te ontlenen.

 

  VAPZ IPT POZ Pensioen- sparen Langetermijn- sparen
Pensioenpijler 2 2 2 3 3
Premietaks 0 % 4,4 % 4,4 % 0 % 2 %
Premie Max. € 3 187,04 Max. 80%- regel Max. 80%-regel Max. € 960,00 (of € 1 230,00) Tss € 172,80 en € 2 310,00
Soc. bijdrage op pensioen- of overlijdens- kapitaal 3,55% Riziv + 0% à 2% solidariteitsbijdrage 3,55% Riziv + 0% à 2% solidariteitsbijdrage 3,55% Riziv + 0% à 2% solidariteits- bijdrage Neen Neen
Backservice? Neen Ja Ja Neen Neen
Fiscaal voordeel Marginaal tarief + gem.belasting + vermindering sociale bijdrage Premie aftrekbaar in de vennoot.belasting 30 % + gem.belasting 30% (of 25%)  + gem.belasting 30 % + gem.belasting

 

 Nog even dit:

  • VAPZ blijft, fiscaal gezien, de meest interessante manier om aan pensioenopbouw te doen.
  • Best de stortingen in POZ ten vroegste uitvoeren in november. Je hebt namelijk de definitieve inkomsten van het vorige jaar nodig om de premie te kunnen bepalen en mandatarissen hebben in principe tijd tot begin november om de personenbelasting in te dienen.
  • Al is de POZ-premie niet hoog, alle beetjes zullen welkom zijn voor de zelfstandige die op pensioen gaat, niet?
  • De periode van backservice voor POZ bedraagt max 10 jaar, startend vanaf 01.01.2018. Wie dus nog niet meteen (voor de volle pot) start, heeft nog wel wat tijd om te optimaliseren. Opgelet, je inkomen is een belangrijke factor voor het bepalen van de premie. Als je inkomen wijzigt, verandert mogelijks ook je premie en/of backservice!
  • POZ is fiscaal gezien zeker niet de meest interessante spaarformule, maar er kunnen ook andere motieven meespelen om toch meteen al voor een POZ te kiezen. Er zijn verzekeringsmaatschappijen waar je kan ontlenen op het geprojecteerde eindkapitaal van je pensioenopbouw. Sommige van hen nemen hiervoor enkel je 2e pijlercontracten in aanmerking. Een uitzondering gaat zelfs nog verder door ook de derde en vierde pensioenpijler erbij te betrekken. Dat kan eventueel, voor sommige zelfstandigen, een bepalend argument zijn om toch eerst POZ af te sluiten i.p.v. pensioen- en/of langetermijnsparen. Afhankelijk dus van de gekozen verzekeringsmaatschappij. De behoefte van de klant blijft tenslotte de basis in de zoektocht naar een correcte oplossing!

 

Voor wie wil, eindigen we met wat technische informatie.

  • Hoe bereken je het gecorrigeerde inkomen?

3 scenario’s:

A. Winst uit nijverheids-, handels- of landbouwondernemingen.

Vertrekkend van Vak XVIII Personenbelasting
Brutowinst +       1600 / 2600
Beroepskosten –          1611 / 2611

–          1606 / 2606

Bijdrage Vapz +     bijdrage VAPZ
Sociale bijdrage +     sociale bijdrage
Eindresultaat =    gecorrigeerde inkomen

 

B. Baten van vrije beroepen, ambten, posten of andere winstgevende bezigheden.

Vertrekkend van VAK XIX Personenbelasting
Ontvangsten +      1650 / 2650
Beroepskosten –          1669 / 2669

–          1657 / 2657

Eindresultaat = gecorrigeerde inkomen

 

C. Bezoldigingen van meewerkende echtgenoten en wettelijk samenwonende partners.

Vertrekkend van Vak XXI Personenbelasting
Bezoldigingen +    1450 / 2450

+     1453 / 2453

Beroepskosten –          1452 / 2452
Eindresultaat = gecorrigeerde inkomen

Deze berekening doe je voor de afgelopen drie jaren en hiervan neem je het gemiddelde. Je mag enkel rekening houden met de jaren dat er effectief inkomsten waren! Negatieve inkomsten moet je ook mee opnemen en dus niet op nul zetten!

Het is tevens verboden om onvolledige activiteitsjaren te extrapoleren! Stel dat er in de voorgaande drie jaren nog geen inkomen was, dient er een schatting gemaakt te worden van de inkomsten van het lopende jaar.

Opgelet! Voor een zelfstandige die kiest voor het kostenforfait, i.p.v. zijn kosten te bewijzen, is de berekening weer net iets anders. Lees: maatwerk!

 

  • De vernieuwde 80%-regel voor POZ: een flinke scheut IPT, met een vleugje 3e pijler.

Uiteraard is het geen gemakkelijke calculatie, maar wel een logische als je er wat langer blijft bij stilstaan. Om het ietwat gemakkelijk(er) te maken, hebben wij het geheel opgesplitst in 4 stappen, waarvan Stap 1 meteen uit 2 berekeningen bestaat:

Stap 1:

(80% van het gecorrigeerde inkomen wettelijk rustpensioen)

X

(Nog te presteren loopbaanmaanden tot eindleeftijd + loopbaanmaanden vanaf 1/1/2018 (met als max.120 mnd) : 480 mnd)

= A (dit is de verzekerbare rente)

Stap 2: De verzekerbare jaarrente (A) vermenigvuldig je met de omzettingscoëfficiënt (cfr. IPT), om rente terug te rekenen naar kapitaal. Het eindresultaat is het maximale pensioenkapitaal inclusief winstdeelname, voor iemand die voor 100% tewerkgesteld is.

= B (maximale pensioenkapitaal)

Stap 3: Het maximale pensioenkapitaal incl. WD (B) vermenigvuldig je met het tewerkstellingspercentage en deel je door 1,20 om de winstdeelname (20%) eruit te halen. Zo bekom je het maximale pensioenkapitaal zonder winstdeelname.

= C (maximale pensioenkapitaal zonder winstdeelname)

Stap 4: Van het maximale pensioenkapitaal excl WD (C) breng je de reeds verzekerde pensioenkapitalen (excl WD), die in rekening gebracht kunnen worden voor POZ, in mindering.

= Eindkapitaal

 

In het voorbeeld van Për (gecorrigeerd inkomen van € 45 000,00) ziet dit er als volgt uit:

Stap 1:

( € 36 000,00 € 14 650,34) = € 21 349,66

X         ((241 maanden + 7 maanden) : 480 maanden) = 0,517

= € 11 037,77

Stap 2: € 11 037,77 X 16,1004 (Për is gehuwd)

= € 177 712,51

Stap 3: € 177 712,51 X 100% : 1,2 (= WD)

= € 148 093,76

Stap 4: € 148 093,76 – € 67 975,28 ( = opgerente VAPZ-premies excl WD, vanaf 01/01/2018)

= € 80 118,48

De eerste drie stappen zijn te vergelijken met de 80%-regel in IPT. Dat je in stap 4 de kapitalen van voor 01/01/2018 niet moet meetellen is ook te begrijpen, daar je ook geen verleden hebt van voor 01/01/2018 dat je kan /mag inhalen bij POZ, zoals bij IPT.

Dus, niet simpel, maar wel logisch.

 

  • De eindtaxatie?

Het uitgekeerde pensioenkapitaal wordt in de personenbelasting belast tegen 10% en dit zowel bij leven, als bij overlijden. Opm.: op overlijdenskapitaal geldt dit enkel als het wordt uitbetaald aan de overlevende echtgenoot!

Net zoals bij de andere 2e pijler-polissen (IPT en VAPZ) zijn de RIZIV-bijdrage (3,55%) en solidariteitsbijdrage (tussen 0% en 2%) ook van toepassing.

Dat dit een hele boterham is, moet geen betoog. Uiteraard helpen we je graag verder om voor jouw situatie het juiste advies uit te dokteren.